Akciğerlerdeki hava keseciklerinde (Alveol)"Tip II" denilen bazı hücreler bulunur. Bu hücreler "Sürfaktan" denilen bir madde salgılarlar. Sürfaktan maddesi hava keseciklerinin yüzey gerilimlerini düşürerek soluk alma sırasında bu keseciklerin genişleyip havayla dolmalarını sağlar. Bazı çocuklarda sürfaktan maddesi yeterince üretilememektedir. Bu durumda yüzey gerilimi azalmayan hava kesecikleri şişmeyip, büzülmüş bir biçimde kalmaktadır. Bu büzülmüş duruma "Kollaps" denilmektedir. Kollaps durumundaki akciğer bölgeleri solunuma katılmamakta, içleri havayla dolama-maktadır. Böylece bu bölgeler karaciğer gibi sert bir yapı kazanmaktadırlar. Kollaps durumundaki akciğer bölgelerine "Atelektazik bölgeler" denilmektedir. Bu bölgelerde hava keseciklerinin ve küçük bronşçukların içi "Hyalin membran" denilen ve hücre artıklarıyla fibrinden zengin, proteinden yapılmış maddelerle dolup tıkanmaktadır. Atelektazi bölgeleri ne kadar büyük alanları kaplıyorsa, yeni doğan çocuğun solunum işlevi de o oranda bozulmaktadır. Bu çocuklar sık ve yüzeysel solurlar. Solunumları hırıltılıdır ve morarmışlardır. Akciğerlerdeki solunumun yetersiz oluşu nedeniyle çocuğun kanı gerektiği ölçüde karbondioksitden temizlenip oksijenle doyurulamaz. Kanın oksijen basıncı düşük, karbondioksit basıncı ise yüksektir. Bu gibi durumlarda çocuğa nemli oksijen solutulmalıdır. Çocuğun sıcak bir ortamda tutulması gerekir. Eğer ölüm gelişecekse, doğumu izleyen ilk 72 saatte gerçekleşir. Annenin şeker hastası olması, erken doğum, doğum döneminde çocuğun oksijensiz kalması, doğum sancılan başlamadan sezaryen ameliyatının yapılması hyalin membran hastalığının hazırlayıcı nedenlerinden olduğu düşünülmektedir.